Πάνω από 1.000 μεγάλες διαρροές μεθανίου από χωματερές πριονίζουν τον στόχο για το κλίμα

Πάνω από 1.000 μεγάλες διαρροές μεθανίου από χωματερές πριονίζουν τον στόχο για το κλίμα

Δευτέρα, 12/02/2024 - 16:13

Οι τεράστιες διαρροές του αερίου του θερμοκηπίου θα καταστήσουν ανέφικτους τους κλιματικούς στόχους, λένε οι ειδικοί, αλλά η αναχαίτισή τους θα μειώσει γρήγορα την υπερθέρμανση του πλανήτη.

Όπως αποκαλύπτει σήμερα ο Guardian, υπήρξαν περισσότερες από 1.000 τεράστιες διαρροές μεθανίου, ενός ισχυρού αερίου του θερμοκηπίου, από χωματερές απορριμμάτων από το 2019.

Η ανάλυση των παγκόσμιων δορυφορικών δεδομένων από όλο τον κόσμο δείχνει ότι τα πολυπληθή έθνη της Νότιας Ασίας είναι ένα hotspot για αυτά τα γεγονότα υπερ-εκπομπών, καθώς και η Αργεντινή και η Ισπανία, ανεπτυγμένες χώρες όπου η σωστή διαχείριση των απορριμμάτων θα πρέπει να αποτρέπει τις διαρροές.

Οι χώροι υγειονομικής ταφής εκπέμπουν μεθάνιο όταν οργανικά απόβλητα όπως υπολείμματα τροφίμων, ξύλα, κάρτες, χαρτί και απόβλητα κήπου αποσυντίθενται απουσία οξυγόνου. Το μεθάνιο, που ονομάζεται επίσης φυσικό αέριο, παγιδεύει 86 φορές περισσότερη θερμότητα στην ατμόσφαιρα από το διοξείδιο του άνθρακα για 20 χρόνια, καθιστώντας το κρίσιμο στόχο για τη δράση για το κλίμα. Οι επιστήμονες έχουν επισημάνει ότι οι εκπομπές από μη διαχειριζόμενες χωματερές θα μπορούσαν να διπλασιαστούν έως το 2050 καθώς αυξάνονται οι αστικοί πληθυσμοί, μειώνοντας την πιθανότητα αποφυγής της κλιματικής καταστροφής.

Συνολικά 1.256 συμβάντα υπερεκπομπών μεθανίου σημειώθηκαν μεταξύ Ιανουαρίου 2019 και Ιουνίου 2023, σύμφωνα με τα νέα δεδομένα. Το Πακιστάν, η Ινδία και το Μπαγκλαντές είναι οι πρώτες χώρες στη λίστα των κρατών με τις περισσότερες διαρροές και ακολουθούν η Αργεντινή, το Ουζμπεκιστάν και η Ισπανία.

Οι εκπομπές υγειονομικής ταφής μπορούν να μειωθούν δημιουργώντας αρχικά λιγότερα οργανικά απόβλητα, εκτρέποντάς τα μακριά από τους χώρους υγειονομικής ταφής ή τουλάχιστον δεσμεύοντας μέρος του μεθανίου που απελευθερώνεται από τους χώρους υγειονομικής ταφής. Η δράση για τον περιορισμό των διαρροών μεθανίου επιβραδύνει την παγκόσμια θέρμανση πιο γρήγορα από σχεδόν οποιοδήποτε άλλο μέτρο και είναι συχνά χαμηλού κόστους, με ορισμένα μέτρα να αποδίδουν ακόμη και από μόνα τους όταν το δεσμευμένο αέριο πωλείται ως καύσιμο.

Οι εκπομπές μεθανίου έχουν επιταχυνθεί από το 2007 και προκαλούν το ένα τρίτο της παγκόσμιας θερμότητας που προκαλεί την κλιματική κρίση σήμερα. Η επιτάχυνση έχει ανησυχήσει τους επιστήμονες, οι οποίοι φοβούνται ότι είναι η μεγαλύτερη απειλή για τη διατήρηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας κάτω από τους 1,5 C και θα μπορούσε να προκαλέσει καταστροφικά σημεία ανατροπής του κλίματος. Η ταχεία άνοδος φαίνεται να οφείλεται στην παγκόσμια υπερθέρμανση που οδηγεί σε περισσότερη παραγωγή μεθανίου στους υγροτόπους – ένας πιθανός φαύλος κύκλος που καθιστά ακόμη πιο επείγουσες τις περικοπές των εκπομπών μεθανίου που προκαλούνται από τον άνθρωπο.

Τα απόβλητα αποσύνθεσης ευθύνονται για περίπου το 20% των εκπομπών μεθανίου που προκαλούνται από τον άνθρωπο. Οι εργασίες ορυκτών καυσίμων προκαλούν το 40% των εκπομπών και ο Guardian αποκάλυψε ότι υπήρξαν περισσότερα από 1.000 γεγονότα υπερ-εκπομπών από τοποθεσίες πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα μόνο το 2022, πολλά από τα οποία θα μπορούσαν εύκολα να διορθωθούν. Τα βοοειδή και οι ορυζώνες προκαλούν το υπόλοιπο 40% των εκπομπών.

Ο καθηγητής Euan Nisbet, ειδικός στο μεθάνιο στο Royal Holloway University του Λονδίνου, επισήμανε: «Οι μεγάλες χωματερές παράγουν μεγάλη ποσότητα μεθανίου, αλλά δεν κοστίζει πολύ η μπουλντόζα του εδάφους πάνω από μια βρωμισμένη, φλεγόμενη χωματερή. Δεν είναι επιστήμη πυραύλων».

Τα μικρόβια στο έδαφος μετατρέπουν το μεθάνιο σε CO2. «Τότε χάνεται το 97% των επιπτώσεων του θερμοκηπίου», είπε ο Nisbet.

Ο Carlos Silva Filho, πρόεδρος της Διεθνούς Ένωσης Στερεών Αποβλήτων, δήλωσε ότι η παγκόσμια δέσμευση μεθανίου που ανέλαβαν 150 χώρες να μειώσουν το 30% των εκπομπών μεθανίου έως το 2030 δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί χωρίς την αντιμετώπιση των εκπομπών από τη βιομηχανία αποβλήτων. «Η διακοπή του μεθανίου είναι η μόνη λύση για την επίτευξη του παγκόσμιου στόχου θερμοκρασίας κατά 1,5 C», είπε. «Αν εστιάσουμε πραγματικά στη μείωση των εκπομπών μεθανίου από τον τομέα των απορριμμάτων, θα αλλάξει το παιχνίδι». Περίπου το 40% των απορριμμάτων στον κόσμο εξακολουθούν να πηγαίνουν σε μη διαχειριζόμενες χωματερές.

Ο Antoine Halff, συνιδρυτής της εταιρείας Kayrros, η οποία παρείχε τη δορυφορική ανάλυση εικόνων στον Guardian, δήλωσε: «Τα απόβλητα είναι μια μεγάλη πηγή [μεθανίου] και σε χώρες όπως η Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές δεν είναι μόνο μια τεράστια πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, αλλά είναι επίσης μια χαμένη ευκαιρία να αξιοποιήσουμε έναν πόρο καυσίμου που θα μπορούσε να βοηθήσει στην κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της χώρας».

Ο δορυφόρος που χρησιμοποιεί η Kayrros περιφέρεται γύρω από τον πλανήτη 14 φορές την ημέρα και παρέχει παγκόσμια κάλυψη, δίνοντας τη θέση μιας διαρροής σε απόσταση περίπου έξι μιλίων. Δορυφόροι υψηλότερης ανάλυσης που περιφέρονται λιγότερο συχνά σε τροχιά μπορούν να εντοπίσουν τις υπεύθυνες εγκαταστάσεις απορριμμάτων.

Νέο χαράτσι για τους δημότες

Κυριακή, 26/11/2023 - 17:45

 

Στέργιος Ζιαμπάκας

Βόμβες» σε προϋπολογισμούς νοικοκυριών και δήμων βάζει η κυβέρνηση με μια –κατά την προσφιλή της τακτική– αιφνιδιαστική τροπολογία. Η εν λόγω ρύθμιση που ενσωματώθηκε την Πέμπτη στο νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος για τους όρους δόμησης –και πλέον αποτελεί νόμο του κράτους– ρυθμίζει τον τρόπο είσπραξης του «τέλους ταφής» για τα έτη 2022, 2023 και 2024.

Αν και η πρόχειρη ανάγνωσή της δημιουργεί την αίσθηση ότι το κράτος έρχεται να μοιράσει χρήματα στους δήμους για την εξόφληση του συγκεκριμένου τέλους, η οικονομική της ανάλυση αποκαλύπτει ακόμη ένα «χαράτσωμα» των δημοτών. Καλεί δε τους δήμους να προβούν σε λογιστικές αλχημείες, που θα αποτυπωθούν σε επίσημα οικονομικά έγγραφα, σύμφωνα με όσα ακούστηκαν στη χθεσινή συνεδρίαση της ΚΕΔΕ. Η Ενωση των δημάρχων εξέφρασε την κάθετη αντίθεσή της στις προβλέψεις της τροπολογίας. Το ερώτημα είναι αν θα αντιδράσει με ένδικα μέσα, όπως προέβλεπαν παλαιότερες αποφάσεις της.

Το «τέλος ταφής» αποτελεί έναν φόρο –τύποις μια περιβαλλοντική εισφορά– που επιβάλλεται στους τόνους των απορριμμάτων που οδηγούνται σε ταφή χωρίς να έχει προηγηθεί επεξεργασία τους (π.χ. ανακύκλωση). Θεσπίστηκε από το 2012 ως ένα «αντικίνητρο ταφής», προκειμένου οι ΟΤΑ να ενισχύσουν τα ποσοστά ανακύκλωσης. Η επιβολή του έπαιρνε συνεχώς αναβολές.

Ωστόσο, με νόμο του τέως υπουργού Περιβάλλοντος, Κ. Σκρέκα, προβλέφθηκε η επιβολή του από 1/1/2022, με κλιμακωτή αύξηση (20 ευρώ/τόνο, με ετήσια αύξηση 5 ή 10 ευρώ/τόνο, έως να καταλήξει στα 55 ευρώ/τόνο από 1/1/2027). Ανεστάλη η είσπραξή του λόγω πανδημίας και γενικότερων οικονομικών συνθηκών, ώς τη στιγμή που η κυβέρνηση έρχεται να εισπράξει οφειλόμενα και νέα ποσά μέσω της αιφνιδιαστικής τροπολογίας. Την ίδια στιγμή, ουσιαστικά έργα που θα ενισχύουν την ανακύκλωση δεν έχουν υπάρξει, «με ευθύνη αποκλειστικά του κεντρικού κράτους και όχι των δήμων», τονίζει παγίως η ΚΕΔΕ.

Σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν στη χθεσινή συνεδρίαση του ανώτατου συνδικαλιστικού οργάνου των δημάρχων, προσεχώς η κυβέρνηση θα εισπράξει (ή θα παρακρατήσει) από τους δήμους 230 εκατ. ευρώ, ποσό που αφορά τα «τέλη ταφής» για 2022, 2023 και α΄ εξάμηνο 2024. Για να «βγει ο λογαριασμός» θα παρακρατήσει από τους δήμους ποσά που τους είχε υποσχεθεί μέσω έκτακτων ενισχύσεων και, βεβαίως, θα τους εξαναγκάσει σε αύξηση των ανταποδοτικών τελών που πληρώνουν οι δημότες.

Αναλυτικότερα:

 80 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στο «τέλος ταφής» του 2022: τα 60 εκατ. θα παρακρατηθούν από πρόσθετη επιχορήγηση που είχε υποσχεθεί η κυβέρνηση στους δήμους για να αντεπεξέλθουν στο κόστος λειτουργίας και 20 εκατ. θα προέλθουν από το Ταμείο Εξυγίανσης – ταμείο στο οποίο καταβάλλουν χρήματα οι δήμοι για την αντιμετώπιση εκτάκτων συνθηκών. «Δηλαδή, πάλι δικά μας λεφτά, των δήμων», έσπευσε χθες να επισημάνει ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λ. Κυρίζογλου.

 100 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στο «τέλος ταφής» του 2023: τα 50 εκατ. θα παρακρατηθούν από πρόσθετη επιχορήγηση που περίμεναν οι δήμοι και τα υπόλοιπα 50 εκατ. από την τακτική επιχορήγηση που αναμένουν το 2024 (τα 100 εκατ. πρέπει να πληρωθούν μέχρι 31/3/2024).

 50 εκατ. αντιστοιχούν στην α΄ δόση του «τέλους ταφής» για το 2024 (πρέπει να πληρωθεί μέχρι 31/10/2024). Ολα αναμένεται να προέλθουν από αυξήσεις σε ανταποδοτικά τέλη, δηλαδή από τις τσέπες των δημοτών. Σημειώνεται δε ότι η συνολική χρέωση του «τέλους ταφής» για ολόκληρο το 2024 υπολογίζεται σε 120 εκατ. (άλλα 70 εκατ., δηλαδή, θα πρέπει να καταβληθούν το 2025).

Μάλιστα, περιγράφοντας την υπόθεση, ο πρόεδρος της Οικονομικής Επιτροπής της ΚΕΔΕ, Γ. Μουράτογλου, ανέφερε ότι η «κατεύθυνση» που έχει δοθεί στους δήμους είναι να εγγραφούν λογιστικά στα έσοδά τους τα συνολικά ποσά των πρόσθετων επιχορηγήσεων, παρ’ ότι μέρος τους θα παρακρατηθεί. Σύμφωνα με τον ίδιο, δήμοι που έχουν ήδη εγκρίνει προϋπολογισμούς για το 2024 πρέπει να προχωρήσουν σε αναμορφώσεις. Σε κάθε περίπτωση, οι παρακρατήσεις θα εξανεμίσουν όποιες αυξήσεις αναμένουν οι δήμοι από την κρατική επιχορήγηση του 2024, στο πλαίσιο του νέου τρόπου κατανομής των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, τόνισαν ομιλητές.

Τα εκατομμύρια που θα συγκεντρωθούν για το «τέλος ταφής» από τα ανταποδοτικά τέλη που πληρώνουν οι δημότες προβλέπεται να κατευθυνθούν στον Εθνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ), ή μάλλον «στον υπουργό Περιβάλλοντος γενικά», επισήμανε δηκτικά ο κ. Κυρίζογλου. «Θα τα πάρεις από τον πολίτη και θα τα δώσεις στον ΕΟΑΝ, ο οποίος δεν θα τα γυρίσει στον πολίτη, θα τα πάει όπου θέλει. Αυτό είναι πλήρως αντισυνταγματικό», υπογράμμισε ο κ. Μουράτογλου.

Στο παρελθόν η ΚΕΔΕ είχε αποφασίσει να προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας κατά της επιβολής του «τέλους ταφής» – η απόφαση αυτή συμπεριλήφθηκε στη χθεσινή. Ωστόσο, η προσφυγή δεν ασκήθηκε με την επιχειρηματολογία ότι πρέπει να προηγηθεί κάποια διοικητική πράξη εφαρμογής του τέλους, πάνω στην οποία θα ασκηθεί η αίτηση ακύρωσης. «Στην Αττική, το τέλος ταφής έχει επιβληθεί επί έναν χρόνο. Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα», τόνισε με νόημα ο Αλ. Μαυραγάνης, μέλος της ΚΕΔΕ.

Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι το «τέλος ταφής» έχει συμπεριληφθεί στις ρήτρες του Ταμείου Ανάκαμψης. «Το ζήτησε η Ελλάδα, όπως είχε ζητήσει και πολλά πράγματα που μπήκαν στα μνημόνια», αντέτεινε ο Γρ. Κωνσταντέλλος, πρόεδρος της Επιτροπής Θεσμών της ΚΕΔΕ, ενώ το ύψος του τέλους (π.χ. 20 ευρώ/τόνο) ορίστηκε «με μια πολύ μεγάλη αυθαιρεσία», σύμφωνα με το μέλος της ΚΕΔΕ Απ. Καλογιάννη.

Το «τέλος ταφής» χαρακτηρίστηκε ακόμη ένα «χαράτσωμα» σε βάρος των δημοτών και η επιβολή του ακόμη ένα σκέλος της «διαρκούς οικονομικής συμπίεσης» που δέχονται οι δήμοι. Με δεδομένο το αυξημένο κόστος για λειτουργικές (όπως ενεργειακές) δαπάνες, που αντιμετωπίζονται «με ψίχουλα» και «όχι με οριζόντια προγράμματα χρηματοδότησης», για τα επόμενα χρόνια «θα πρέπει να σκεφτούμε ότι θα υπάρξει μια νέα γενιά χρεοκοπημένων δήμων, που θα είναι και πρωτεύουσες νομών», προειδοποίησε ο πρόεδρος της Επιτροπής Κοινωνικής Πολιτικής της ΚΕΔΕ, Σ. Δανιηλίδης.

Πηγή: efsyn.gr

H E.E βάζει τέλος στο πάρτι των σκουπιδιών: Ακυρώνονται οι χρηματοδοτήσεις σε 11 περιφέρειες

Τετάρτη, 21/05/2014 - 19:01
Αναστέλλει η Ευρωπαϊκή Ένωση τη χρηματοδότηση έργων διαχείρισης απορριμμάτων από το ΕΣΠΑ ύψους 2,2 δισ ευρώ, διαπιστώνοντας παραβάσεις της κοινοτικής νομοθεσίας σε 11 περιφέρειες της χώρας. Ειδικότερα, από την Επιτροπή Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και τις αρμόδιες διευθύνσεις της Κομισιόν, διαπιστώθηκε ότι είχε γίνει συστηματική παραβίασης της κοινοτικής νομοθεσίας τόσο στις διακηρύξεις συμβάσεων, τις ανακηρύξεις προσωρινών αναδόχων και τις μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων (παραβίαση Οδηγίας 85/337 ΕΚ) όσο και στη βασική οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα απόβλητα (Οδηγία 2008/98). Πρώτη και σημαντική παραβίαση, η συμβατική πρόβλεψη εγγυημένης ποσότητας παραγωγής αποριμμάτων, η οποία μπήκε με καρμπόν, και στα 14 έργα κατοχυρώνοντας τα συμφέροντα των αναδόχων.

 

Ρένα Δούρου: Έχουν γίνει εγκλήματα στη διαχείριση απορριμμάτων εδώ και 11 χρόνια

Κυριακή, 16/03/2014 - 22:27

Εγκλήματα στη διαχείριση απορριμμάτων τα τελευταία 11 χρόνια κατήγγειλε η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και  υποψήφια Περιφερειάρχης Αττικής Ρένα Δούρου σε συνέντευξή της στο ραδιοφωνικό σταθμό «Στο Κόκκινο»  και στον Κυριάκο Μαντούβαλο, προτείνοντας  ταυτοχρόνως ένα νέο μοντέλο διαχείρισης των απορριμμάτων. Στη συνέντευξή της η Ρένα Δούρου επεσήμανε: