Άλλα δύο πτώματα εντοπίστηκαν σήμερα το απόγευμα στο σημείο όπου συγκρούστηκαν στις αρχές της εβδομάδας δύο υπερταχείες, στην Ανδαλουσία της Ισπανίας, ανακοίνωσαν τα σωστικά συνεργεία, με αποτέλεσμα ο αριθμός των νεκρών της σιδηροδρομικής τραγωδίας να ανέρχεται πλέον σε 45.
«Θεωρητικά, πρόκειται για τους δύο (νεκρούς) που δεν είχαν βρεθεί ακόμη», εξήγησε ένας εκπρόσωπος στο Γαλλικό Πρακτορείο.
Τα θύματα εντοπίστηκαν σε ένα βαγόνι του τρένου Άλβια, της εταιρείας Renfe, το οποίο ανατράπηκε όταν το χτύπησε άλλο τρένο, ιδιωτικής εταιρείας, που ερχόταν από την αντίθετη κατεύθυνση.
Τις πρώτες ώρες μετά το δυστύχημα η αστυνομία έκανε λόγο για 45 «αγνοούμενους», αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι άνθρωποι αυτοί ήταν νεκροί, ωστόσο ο εντοπισμός όλων των πτωμάτων καθυστέρησε για αρκετές ημέρες.
Λακκούβες, εξογκώματα και ανισορροπίες στις γραμμές ηλεκτροδότησης πάνω από τις αμαξοστοιχίες προκαλούν συχνές βλάβες και ζημιές στα τρένα, αναφέρεται στην επιστολή που δημοσιοποιήθηκε μέσω του X και επιβεβαιώθηκε στο Reuters από ένα μέλος του συνδικάτου SEMAF, ενώ προστίθεται ότι μηχανοδηγοί ενημέρωναν «καθημερινά» την εταιρεία για τις ανησυχίες τους, χωρίς ωστόσο να αναληφθεί κάποια δράση.
Προειδοποιήσεις για τουλάχιστον οκτώ περιστατικά τεχνικού ζητήματος
Από την πλευρά της η ισπανική El Pais μεταδίδει πως ο διαχειριστής του σιδηροδρομικού δικτύου της Ισπανίας Adif είχε προειδοποιήσει τους τελευταίους μήνες, για τουλάχιστον οκτώ περιστατικά τεχνικού ζητήματος που σημειώθηκαν στο τμήμα της γραμμής υψηλής ταχύτητας όπου την Κυριακή συνέβη το τραγικό δυστύχημα με τη σύγκρουση των δύο τρένων στην Ανδαλουσία.
Τα περισσότερα από αυτά τα προβλήματα σχετίζονταν με τη σηματοδότηση του τμήματος, αν και υπήρξαν και άλλα που αφορούσαν τη γραμμή ηλεκτροδότησης καθώς και τις υποδομές. Μάλιστα, τα περιστατικά στη γραμμή Adamuz–Villanueva de Cordoba έφτασαν στη Γερουσία το περασμένο καλοκαίρι, ύστερα από ερώτηση του Λαϊκού Κόμματος (PP). Τότε η κυβέρνηση αναγνώρισε ότι είχαν αντιμετωπιστεί δύο «τεχνικά περιστατικά που επηρέασαν τα συστήματα σηματοδότησης».
Στην ερώτηση του PP δινόταν έμφαση σε «πιθανές αστοχίες ασφαλείας», με την πρώτη να εντοπίζεται στη γέφυρα El Valle, «λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και των δονήσεων από τη σιδηροδρομική κυκλοφορία». Η κυβέρνηση, μέσω του Υπουργείου Μεταφορών, ανέφερε ότι «οι αρμοί διαστολής της γέφυρας ήρθαν σε επαφή με τη σιδηροτροχιά». Το περιστατικό επιλύθηκε από το εξειδικευμένο συνεργείο αλλαγών τροχιάς, κατά τη διάρκεια του προβλεπόμενου χρόνου συντήρησης.
Το δεύτερο περιστατικό που συζητήθηκε στη Γερουσία εντοπίστηκε σε μια κάρτα ρελέ, την οποία η κυβέρνηση αναγνώρισε ως «θεμελιώδες στοιχείο για τη σωστή λειτουργία του συστήματος εντοπισμού». Όπως απαντήθηκε στο PP, η κάρτα «αντικαταστάθηκε με καινούργια, αποκαθιστώντας έτσι τη λειτουργικότητα του συστήματος». Το Υπουργείο Μεταφορών υποστήριξε ότι «οι συνθήκες ασφαλείας της κυκλοφορίας ήταν ανά πάσα στιγμή εγγυημένες».
Η κυβέρνηση επέμεινε στο επιχείρημα της συντήρησης των υποδομών, εξηγώντας ότι στη γραμμή Adamuz–Villanueva de Cordoba δραστηριοποιούνται τέσσερις πάροχοι υπηρεσιών συντήρησης. Ο πρώτος είναι υπεύθυνος για τις υποδομές και τη γραμμή, ο δεύτερος για τις εγκαταστάσεις ηλεκτροδότησης, ο τρίτος για τα συστήματα ασφαλείας και ο τέταρτος για τον έλεγχο της βλάστησης γύρω από τις υποδομές.
Ο υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, προειδοποίησε χθες το βράδυ για τις «παράξενες συνθήκες» υπό τις οποίες σημειώθηκε το σοβαρό δυστύχημα. Ο εκτροχιασμός του τρένου της Iryo συνέβη σε ευθύ τμήμα της γραμμής, το συρμό είχε λιγότερα από τρία χρόνια κυκλοφορίας, ενώ η γραμμή Μαδρίτη–Σεβίλλη, στην οποία βρίσκεται το σημείο του Adamuz, έχει ανακαινιστεί με επένδυση 700 εκατομμυρίων ευρώ.
Στο πλαίσιο των έργων, η Adif ανακαίνισε εννέα γέφυρες που διασχίζουν τη Σιέρα Μορένα. Οι εργασίες αυτές ολοκληρώθηκαν τον Οκτώβριο του 2023. Επιπλέον, τα συστήματα σηματοδότησης και ασφαλείας αναβαθμίστηκαν έως τον Μάιο του 2024. Μία από τις πιο σημαντικές παρεμβάσεις αφορούσε τον εκσυγχρονισμό 63 αλλαγών τροχιάς στον διάδρομο Μαδρίτη–Ανδαλουσία. Μάλιστα, η Adif ενημέρωσε χθες ότι η τραγωδία σημειώθηκε σε μία από τις δύο αλλαγές τροχιάς του Adamuz. Ο Πουέντε απέφυγε να κάνει εικασίες για τα πιθανά αίτια του εκτροχιασμού του τρένου της Iryo.
Εκτροχιασμός τρένων στην Ισπανία
Συνεχή τα προβλήματα στη σηματοδότηση
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, κατά τον τελευταίο χρόνο, η Adif έχει αναφέρει στα κοινωνικά της δίκτυα τουλάχιστον οκτώ περιστατικά στο Adamuz. Στις 14 Απριλίου του περασμένου έτους, ο λογαριασμός Infoadif —ο επίσημος λογαριασμός του διαχειριστή του σιδηροδρομικού δικτύου— ανέφερε στο X: «Τα τρένα υψηλής ταχύτητας που κινούνται μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας καταγράφουν καθυστερήσεις λόγω προβλήματος στη γραμμή ηλεκτροδότησης μεταξύ Adamuz και Alcolea. Γίνονται εργασίες για την ταχύτερη δυνατή αποκατάσταση».
Στις 22 Μαΐου ανέφερε: «Ένα περιστατικό που επηρεάζει τη σηματοδότηση μεταξύ Adamuz και Villanueva de Cordoba προκαλεί καθυστερήσεις στα τρένα υψηλής ταχύτητας της διαδρομής Μαδρίτη–Ανδαλουσία».
Τα προβλήματα στη σηματοδότηση υπήρξαν επαναλαμβανόμενα. «Τα τρένα υψηλής ταχύτητας που κινούνται μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας καταγράφουν καθυστερήσεις λόγω περιστατικού στα συστήματα σηματοδότησης μεταξύ Adamuz και Villanueva de Cordoba», ανέφερε η Adif στις 5 Ιουνίου. Ήταν ακριβώς αυτό το περιστατικό (που στην πραγματικότητα αφορούσε δύο διαφορετικά προβλήματα) που οδήγησε στην ερώτηση του PP στη Γερουσία. Την 1η Σεπτεμβρίου σημειώθηκε ακόμη ένα περιστατικό στη σηματοδότηση.
Στις 26 Οκτωβρίου, από την πλευρά της, η Adif ενημέρωσε για «ένα περιστατικό στις υποδομές στο Adamuz (Κανονικό Εύρος), στη γραμμή υψηλής ταχύτητας Μαδρίτη–Σεβίλλη», το οποίο προκάλεσε καθυστερήσεις στα τρένα που κινούνταν μεταξύ Villanueva de Cordoba και Adamuz. Στις 23 Δεκεμβρίου αναφέρθηκε άλλο ένα πρόβλημα «λόγω βλάβης σε μία από τις αλλαγές τροχιάς μεταξύ Adamuz και Κόρδοβας».
Ο άξονας Μαδρίτη–Σεβίλλη είναι ο παλαιότερος του δικτύου σιδηροδρόμων υψηλής ταχύτητας, καθώς τέθηκε σε λειτουργία το 1992 με έξι ημερήσια δρομολόγια AVE της Renfe. Η κυκλοφορία αυτή έχει πολλαπλασιαστεί με την είσοδο ανταγωνιστών της δημόσιας εταιρείας, μετά την απελευθέρωση της αγοράς το 2019.
Τουλάχιστον 39 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και 73 τραυματίστηκαν, οι 15 σοβαρά, σε σιδηροδρομικό δυστύχημα που σημειώθηκε αργά το απόγευμα της Κυριακής στη νότια Ισπανία, όταν δύο τρένα υψηλής ταχύτητας συγκρούστηκαν κοντά στην πόλη Ανταμούθ, στην επαρχία της Κόρδοβα.
Ο υπουργός Μεταφορών Óσκαρ Πουέντε χαρακτήρισε «εξαιρετικά παράξενο» το σιδηροδρομικό δυστύχημα.
Νωρίτερα προειδοποίησε μέσω X ότι «η σύγκρουση ήταν τρομερή» και υπάρχει κίνδυνος ο απολογισμός να γίνει ακόμη βαρύτερος, με δεδομένες τις «πολύ ανησυχητικές πληροφορίες» για το δυστύχημα. Διευκρίνισε πως 30 από τους τραυματίες που διακομίστηκαν σε νοσοκομεία βρίσκονται σε πολύ σοβαρή κατάσταση.
Αναφερόμενος στα πιθανά αίτια του δυστυχήματος, ο Ισπανός υπουργός τόνισε επανειλημμένα ότι παραμένουν άγνωστα και ότι τη διαλεύκανσή τους θα αναλάβει η επιτροπή διερεύνησης σιδηροδρομικών ατυχημάτων. Παράλληλα, εξέφρασε την έκπληξή του για τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκε η τραγωδία, επισημαίνοντας ότι το τρένο της Iryo ήταν «σχεδόν καινούργιο», ηλικίας μόλις τεσσάρων ετών.
Επιπλέον, σημείωσε ότι η συγκεκριμένη σιδηροδρομική γραμμή είχε ανακαινιστεί πλήρως τον Μάιο του 2025, στο πλαίσιο επένδυσης ύψους 700 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ το σημείο του δυστυχήματος βρίσκεται σε ευθύγραμμο τμήμα της γραμμής.
«Πρόκειται για ένα εξαιρετικά παράξενο δυστύχημα· όλοι οι τεχνικοί και οι ειδικοί είναι αποσβολωμένοι», δήλωσε χαρακτηριστικά. Σύμφωνα με τον ίδιο, η έρευνα εκτιμάται ότι θα διαρκέσει τουλάχιστον έναν μήνα, λόγω της πολυπλοκότητας της υπόθεσης. «Η επιτροπή είναι ανεξάρτητη και θα ρίξει φως στα αίτια, ώστε να κατανοήσουμε τι ακριβώς συνέβη», κατέληξε.
Πλάνα που μετέδωσε η ισπανική δημόσια τηλεόραση δείχνουν τα δυο τρένα και γύρω τους πλήθος ανθρώπων και ασθενοφόρων, καθώς σωστικά συνεργεία πάλευαν να βοηθήσουν τα δεκάδες θύματα.
Σύμφωνα με τον Πουέντε, «τα τελευταία βαγόνια» συρμού της εταιρείας Iryo, που είχε αναχωρήσει από τη Μάλαγα, στην Ανδαλουσία (νότια), με προορισμό τη Μαδρίτη, «εκτροχιάστηκαν» κοντά στην Αδαμούθ, κάπου 200 χιλιόμετρα βόρεια από τη Μάλαγα, με αποτέλεσμα να πέσει πάνω τους άλλος συρμός, της εταιρείας Renfe, κινούμενος προς την αντίθετη κατεύθυνση, σε κοντινές σιδηροτροχιές, προς την κατεύθυνση της Ουέλβα.
Η σφοδρότητα της σύγκρουσης των δυο τρένων, με εκατοντάδες επιβάτες, ήταν τέτοια που «τα δυο πρώτα βαγόνια του τρένου της Renfe εκτροχιάστηκαν», ανέφερε νωρίτερα ο Πουέντε, τονίζοντας πως «η προτεραιότητα» αυτή τη στιγμή είναι «να διασωθούν θύματα».
Σύμφωνα με νεότερες πληροφορίες οι νεκροί αυξάνονται συνεχώς και πλέον έχουν φτάσει τους 39. Οι αρχές της Ανδαλουσίας αναφέρθηκαν σε τουλάχιστον 73 τραυματίες, έξι από τους οποίους βρίσκονταν σε πολύ σοβαρή κατάσταση, κάνοντας λόγο για «νύχτα (που αναγγέλλεται) πολύ δύσκολη».
Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης μετέβησαν στον τόπο του δυστυχήματος για απεγκλωβίσουν τους επιβάτες που είχαν παγιδευτεί. Στα τρένα επέβαιναν συνολικά 317 άνθρωποι.
Σάντσεθ: Νύχτα βαθιάς οδύνης»
Ο ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ έκανε λόγο για «νύχτα βαθιάς οδύνης» μετά «το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα». «Καμιά λέξη δεν μπορεί να απαλύνει τόσο μεγάλη δυστυχία, αλλά θέλω να ξέρετε πως όλη η χώρα στέκει στο πλευρό σας αυτή την τόσο δύσκολη στιγμή», ανέφερε ο πρωθυπουργός, εκφράζοντας τα «πιο ειλικρινή συλλυπητήρια στις οικογένειες και στους αγαπημένους των θυμάτων».
Μαρτυρίες επιβατών μιλούν για μια σφοδρή σύγκρουση «που έμοιαζε με σεισμό». Πολλοί από τους επιβάτες αναγκάστηκαν να ανέβουν στην οροφή ενός από τα βαγόνια για να μπορέσουν να βγουν ενώ άλλοι έσπασαν τα παράθυρα με τα σφυριά έκτακτης ανάγκης.
«Θα πίστευες πως ζεις ταινία τρόμου», είπε επιβάτης, ο Λούκας Μεριάκο, που επέβαινε στον συρμό της Iryo, στο δίκτυο La Sexta.
«Έγινε πολύ σφοδρή σύγκρουση στο πίσω μέρος και νόμιζα πως όλο το τρένο θα διαλυόταν (…) Πολλοί άνθρωποι τραυματίστηκαν από θραύσματα γυαλιών», είπε.
Ήταν σαν «σεισμός» να χτύπησε το τρένο, ανέφερε από την πλευρά του δημοσιογράφος της δημόσιας ραδιοφωνίας RNE που επέβαινε στο ένα από τα τρένα στη δημόσια τηλεόραση TVE.
Επιβάτες του βαγονιού όπου βρισκόταν πήραν τα σφυράκια έκτακτης ανάγκης για να σπάσουν τα παράθυρα και να αρχίσουν να βγαίνουν από τον συρμό, αφηγήθηκε ακόμη.
Σύμφωνα με ισπανικά ΜΜΕ, πάνω από 300 άνθρωποι επέβαιναν στον συρμό της Iryo και πάνω από 100 στον άλλο, που ανήκε στην εθνική σιδηροδρομική εταιρεία της Ισπανίας Renfe.
Στον μεγάλο μαδριλένικο σταθμό Ατότσα, «αναπτύχθηκαν ομάδες (ψυχολογικής) υποστήριξης για να συνοδεύσουν τις οικογένειες» των θυμάτων, ανέφερε η πρόεδρος της περιφέρειας της Μαδρίτης Ισαβέλ Ντίας Αγιούσο.
Εξαιτίας του δυστυχήματος «η κυκλοφορία των συρμών υψηλής ταχύτητας μεταξύ Μαδρίτης και Κόρδοβας, Σεβίλης, Μάλαγας και Ουέλβας (σ.σ. πόλεις της νότιας Ισπανίας) διακόπτεται τουλάχιστον τη νύχτα» της Κυριακής προς Δευτέρα, ανέφερε μέσω X ο διαχειριστής του ισπανικού σιδηροδρομικού δικτύου (Adif).
«Το μέταλλο (των βαγονιών) έχει παραμορφωθεί, με κόσμο στο εσωτερικό», εξήγησε ο Φρανθίσκο Κάρμονα, επικεφαλής της πυροσβεστικής στην Κόρδοβα, στη δημόσια τηλεόραση TVE. «Τα πάντα έχουν καταστραφεί εντελώς».
«Χρειάστηκε να μετακινήσουμε πτώμα για να μπορέσουμε να φθάσουμε σε επιζήσαντες», πρόσθεσε.
Μακρόν: Σκεφτόμαστε τα θύματα
Ο Εμανουέλ Μακρόν ανέφερε πως «σκέφτεται» τα θύματα του σιδηροδρομικού δυστυχήματος που καταγράφτηκε χθες Κυριακή στην Ανδαλουσία, αναφερόμενος σε «τραγωδία» κι υποσχόμενος υποστήριξη της Γαλλίας στην Ισπανία.
«Σιδηροδρομική τραγωδία πλήττει την Ανδαλουσία. Σκεφτόμαστε τα θύματα, τις οικογένειές τους και όλο τον ισπανικό λαό. Η Γαλλία θα σταθεί στο πλευρό σας», ανέφερε ο πρόεδρος της Γαλλίας μέσω X—στα ισπανικά και στα γαλλικά—τη νύχτα της Κυριακής προς Δευτέρα.
Στην Ισπανία δεν έχουν ακόμη επουλωθεί οι πληγές άλλης πρόσφατης τραγωδίας, των φονικών πλημμυρών που έπληξαν την 29η Οκτωβρίου 2024 κυρίως τη Βαλένθια, αφήνοντας πίσω πάνω από 230 νεκρούς.
Μια πρώτη ομάδα 21 Ισπανών από τους 49 που επέβαιναν σε σκάφη του στόλου Global Sumud Flotilla ο οποίος μετέφερε βοήθεια για τη Λωρίδα της Γάζας, αλλά αναχαιτίστηκαν την περασμένη εβδομάδα από τις ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ, έφθασε αεροπορικώς την Κυριακή στο αεροδρόμιο της Μαδρίτης, με τα μέλη της να τονίζουν ότι υπέστησαν κακομεταχείριση και ταπεινώσεις κατά τη διάρκεια της κράτησής τους.
«Η σωματική και ψυχολογική κακομεταχείριση επαναλαμβανόταν καθημερινά. Μας χτύπαγαν, μας έσερναν. Μας σφάλιζαν τα μάτια. Μας έδεναν χειροπόδαρα», είπε σε δημοσιογράφους ο Ραφαέλ Μπορέγο, μέλος του στόλου.
Ο ισπανός υπουργός Εξωτερικών Χοσέ Μανουέλ Άλβαρες ανακοίνωσε χθες το πρωί ότι κλείστηκε συμφωνία με το Ισραήλ προκειμένου η πρώτη ομάδα 21 ισπανών ακτιβιστών να μπορέσει να επιστρέψει αεροπορικώς εντός της ημέρας.
Όλοι δέχτηκαν να υπογράψουν έγγραφο στο οποίο αναγνώρισαν ότι εισήλθαν παρανόμως στο Ισραήλ, ανέφερε ο κ. Άλβαρες. Οι υπόλοιποι 28 αρνούνται μέχρι τώρα να το κάνουν και αναμένεται να παραμείνουν υπό κράτηση περισσότερο, σημείωσε ο καταλανός ευρωβουλευτής και δικηγόρος Τζάουμε Άζενς στην ισπανική δημόσια τηλεόραση.
Τέσσερις πορτογάλοι ακτιβιστές αναμενόταν παράλληλα να φθάσουν στη Λισαβόνα χθες βράδυ, σύμφωνα με το πορτογαλικό ΥΠΕΞ.
Μέρος του στόλου αναχώρησε από τη Βαρκελόνη στις αρχές Σεπτεμβρίου, με σκοπό να σπάσει τον αποκλεισμό που επιβάλλεται από το Ισραήλ στη Λωρίδα της Γάζας και να παραδώσει ανθρωπιστική βοήθεια στον παλαιστινιακό θύλακο. Όμως αναχαιτίστηκε την περασμένη εβδομάδα από το ισραηλινό πολεμικό ναυτικό.
Ανάμεσα στα μέλη του στόλου, ακτιβιστές από δεκάδες χώρες, βρισκόταν η σουηδή νεαρή Γκρέτα Τούνμπεργκ και διάφορες πολιτικές προσωπικότητες, ανάμεσά τους η πρώην δήμαρχος Βαρκελόνης Άντα Κολάου, η οποία επέστρεψε χθες βράδυ στην πρωτεύουσα της Καταλονίας.
Εκατοντάδες ακτιβιστές που βρίσκονταν πάνω στα πλοία του στόλου και τέθηκαν υπό κράτηση από τις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις αναμένουν την απέλασή τους. Ήδη 137 ακτιβιστές μεταφέρθηκαν αεροπορικώς το Σάββατο στην Κωνσταντινούπολη.
Η Ισπανία συγκαταλέγεται στις πιο επικριτικές φωνές στην Ευρώπη όσον αφορά τον πόλεμο που διεξάγει το Ισραήλ στη Λωρίδα της Γάζας.
Η τεράστια διακοπή ηλεκτρικής ενέργειας (μπλακ άουτ) που επηρέασε την Ισπανία και την Πορτογαλία στις 28 Απριλίου είναι η πρώτη που συνδέεται με ένα φαινόμενο υπέρβασης της τάσης του ρεύματος στην Ευρώπη, και πιθανόν σε όλο τον κόσμο, σύμφωνα με ενδιάμεση έκθεση «για τα πραγματικά περιστατικά» ενός πάνελ 45 Ευρωπαίων ειδικών στους οποίους έχει ανατεθεί να διενεργήσουν τεχνικές έρευνες. «Πρόκειται για την πιο σοβαρή ηλεκτρική βλάβη στην Ευρώπη τα τελευταία 20 χρόνια και το πιο σημαντικό είναι ότι πρόκειται για την πρώτη αυτού του είδους», δηλαδή που συνδέεται με «αλλεπάλληλα περιστατικά υπέρβασης της τάσης», δήλωσε ο Ντάμιαν Κορτίνας, πρόεδρος του συμβουλίου του ENTSO-E, του ευρωπαϊκού δικτύου διαχειριστών δικτύου μεταφοράς ηλεκτρισμού, κατά την παρουσίαση της έκθεσης στους δημοσιογράφους.
«Αυτό δεν είχε συμβεί ποτέ πριν στην Ευρώπη, είμαστε βέβαιοι. Πιστεύουμε επίσης, ούτε στον κόσμο ολόκληρο, αν και δεν έχουμε όλες τις πληροφορίες από κάθε χώρα. Όμως δεν βρήκαμε καμία αναφορά σε αυτό τον τύπο μπλακ άουτ (...) πουθενά στον κόσμο», είπε. Το μπλακ άουτ σημειώθηκε τη Δευτέρα, 28 Απριλίου στις 12:33 ώρα Ισπανίας (13:33 ώρα Ελλάδας) και επηρέασε το σύνολο της Ιβηρικής χερσονήσου. Προκάλεσε χάος τόσο στην Πορτογαλία όσο και στην Ισπανία, όπου οι κάτοικοι έμειναν χωρίς ηλεκτρικό, αλλά και χωρίς πρόσβαση στο διαδίκτυο και στην κινητή τηλεφωνία.
Η έκθεση αυτή, που περιγράφει τη χρονική αλυσίδα που οδήγησε στη γενική διακοπή ρεύματος, δεν δίνει ακόμη τις πρωταρχικές αιτίες των πρώτων συμβάντων. Σε συνέχεια αυτής της έκθεσης, η ομάδα των ειδικών θα ανακοινώσει το πρώτο τρίμηνο του 2026 την τελική έκθεσή της που θα περιλαμβάνει αυτές τις «πρώτες αιτίες» και θα κάνει συστάσεις. Η ενδιάμεση αυτή έκθεση στηρίζεται σε μια τεράστια ποσότητα δεδομένων, κάτι που απαίτησε «πολύ χρόνο» για να συγκεντρωθούν, κυρίως επειδή ορισμένοι «τρίτοι» «δεν είχαν δώσει τη συγκατάθεσή τους στον διαχειριστή του ισπανικού δικτύου μεταφοράς προκειμένου να διαβιβάσει τα δεδομένα», υπογράμμισε ο δεύτερος στην ιεραρχία του πάνελ των ειδικών Κλάους Κασνίτς. Μερικά δεδομένα εξακολουθούν να λείπουν.
Σύμφωνα με την έκθεση, μισή ώρα πριν από τη διακοπή είχαν σημειωθεί δύο επεισόδια «διακυμάνσεων ισχύος, έντασης και συχνότητας» που επηρέασαν κυρίως το ισπανικό και το πορτογαλικό σύστημα. Ένα φαινόμενο υπερβολικής τάσης προκάλεσε αλλεπάλληλες απώλειες παραγωγής τις οποίες ακολούθησαν αποσυνδέσεις στη σειρά κέντρων παραγωγής ηλεκτρισμού -- θερμοηλεκτρικών σταθμών και σταθμών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας-- οι ακριβείς αιτίες των οποίων δεν είναι ακόμη γνωστές. Η ηλεκτρική τάση μπορεί να συγκριθεί με την «πίεση» που ασκεί το νερό μέσα σε μια μάνικα: εφαρμοζόμενη στον ηλεκτρισμό, είναι η «πίεση» που ασκούν τα ηλεκτρόνια σε κίνηση.
Η Μαδρίτη έδωσε στη δημοσιότητα την Έκθεση για το μεγάλο black-out της 28ης Απριλίου, που άφησε χωρίς ρεύμα την Ισπανία και την Πορτογαλία. Η έκθεση παρουσιάστηκε στο κοινό αφότου ενημερώθηκε το υπουργικό συμβούλιο, από την αντιπρόεδρο της κυβέρνησης και υπουργό Οικολογικής Μετάβασης, Σάρα Άχεσεν.
Σύμφωνα με την υπουργό, αιτία του black out στην Ισπανία ήταν «ένα φαινόμενο απώλειας ρύθμισης της τάσης», το οποίο έχει πολλούς παράγοντες.
Το πρόβλημα παρουσιάστηκε, όπως είπε, τόσο στον διαχειριστή του συστήματος, Red Eléctrica, όσο και στις εταιρείες παραγωγής ρεύματος με φωτοβολταϊκά. Αυτές, σε ορισμένες περιπτώσεις, αποσυνδέθηκαν «λανθασμένα» παρά το γεγονός ότι είχαν λάβει το οικονομικό αντίτιμο για την παροχή ρεύματος.
«Παρουσιάστηκε έλλειψη δυνατοτήτων ελέγχου τάσης, είτε επειδή δεν ήταν επαρκώς προγραμματισμένες, είτε επειδή αυτές που ήταν προγραμματισμένες δεν παρείχαν επαρκώς ό,τι απαιτούσαν οι κανονισμοί. Ή ένας συνδυασμός και των δύο. Αυτό που μπορούμε να επιβεβαιώσουμε είναι ότι το black-out δεν οφειλόταν στην έλλειψη ηλεκτρικού ρεύματος στη χώρα. Υπήρχε επαρκής διαθέσιμη παραγωγική ικανότητα για την αντιμετώπιση» κάθε ανάγκης, είπε η Σάρα Άχεσεν.
Δεν ήταν κυβερνοεπίθεση
Η υπουργός Οικολογικής Μετάβασης απέρριψε κατηγορηματικά το ενδεχόμενο κυβερνοεπιθέσης. Είπε ότι δεν υπήρξε επίθεση ούτς στη Red Electrica ούτε στα άλλα επίπεδα του ηλεκτρικού συστήματος. Ωστόσο, πρόσθεσε, η έρευνα για το black-out έφερε στο φως «ευπάθειες και ελλείψεις» σε μέτρα ασφαλείας που δεν σχετίζονται με αυτήν την κρίση.
Το έγγραφο αναμένεται να δημοσιευθεί στην όλοτητά του εντός της ημέρας, ωστόσο δεν θα δίνονται ονόματα των πληροφοριοδοτών που έδωσαν εμπιστευτικά στοιχεία. Επίσης, θα εκδοθεί την επόμενη εβδομάδα βασιλικό διάταγμα, που θέτει τις προϋποθέσεις ότι κάτι ανάλογο δεν θα ξανασυμβεί.
Μέτρα πρόληψης
Σύμφωνα με την ισπανική κυβέρνηση, μεταξύ των μέτρων που θα αναφέρονται θα είναι η ενίσχυση της εποπτείας. Δηλαδή πώς θα διασφαλίζεται ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι στο σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας –δημόσιο και ιδιωτικοί οργανισμοί- θα συμμοεφώνονται στις υποχρεώσεις για τη λειτουργία του, όπως έχουν οριστεί από την Εθνική Επιτροπή Ενέργειας. Επίσης, θα αυξηθούν οι πόροι για τον έλεγχο των περιστατικών αύξησης της τάσης, καθώς η Ισπανία, ως «περιφερειακή χώρα, είναι περισσότερο εκτεθειμένη στις διακυμάνσεις του ευρωπαϊκού δικτύου.
Σύμφωνα με την υπουργό, η ισπανική Επιτροπή Αγοράς και Ανταγωνισμού οφείλει να ενημερώσει τους κανόνες για τη διαδικασία ελέγχου τάσης, ώστε να μπορεί να τους εφαρμόσει η Red Eléctrica. Η Red Eléctrica πρέπει, όπως τόνισε, να μπορεί να ρυθμίσει τη «δυναμική τάση», η οποία είναι αποτέλεσμα ενός συστήματος με αυξανόμενη παρουσία ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. «Θα επιτρέψει σε όλες τις εγκαταστάσεις παραγωγής ανανεώσιμων πηγών ενέργειας να ρυθμίζουν επίσης αυτήν την τάση», είπε, μια βελτίωση που θα βελτιώσει την χωρητικότητα του συστήματος αλλά και θα μειώσει τον αντίκτυπο στους καταναλωτές.
Άλλα μέτρα, που προτείνει η ισπανική κυβέρνηση είναι η αύξηση της χρήσης τεχνολογίας ελέγχου τάσης και ο διπλασιασμός των προσπαθειών για την επίτευξη διασυνδέσεων με την ευρωπαϊκή ήπειρο, μια «ιστορική απαίτηση» που έχει συσσωρεύσει «χρόνια μη συμμόρφωσης» και για την οποία έχει ζητηθεί η υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Όσον αφορά την κυβερνοασφάλεια, έχει δεσμευτεί να επιταχύνει την ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής οδηγίας, να αξιοποιήσει τις υπηρεσίες του Εθνικού Ινστιτούτου Κυβερνοασφάλειας (INCIBE) και να αναπτύξει ένα σύστημα ανίχνευσης και ελέγχου συμβάντων.
Τι έφταιξε
Στοιχεία των ερευνών της ομάδας εργασίας που μελετούσε το black-out έρχονταν σταδιακά στο φώς τον περασμένο μήνα. Στις 14 Μαΐου, η υπουργός και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης είχε πεο στο κοινοβούλιο ότι το πιθανό περιστατικό που πυροδότησε το πρόβλημα «έναυσμα» εντοπίστηκε στις επαρχίες της Γρανάδας, της Μπανταχόθ και της Σεβίλλης. Από την πλευρά της, η πρόεδρος της Red Eléctrica, Μπεατρίθ Κορεδόρ, είχε επισημάνει τις παραλείψεις στην κανονιστική συμμόρφωση ορισμένων συμβατικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. «Δεν υπήρξαν βραχυκυκλώματα στο δίκτυο μεταφοράς, ούτε αδράνεια, ούτε πρόβλημα στο σύστημα πληροφορικής, ούτε έλλειψη εφεδρειών, ούτε υπερβολική τάση», δήλωσε.
Από την πλευρά του ο όμιλος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ΑΠΕ, Iberdrola, επιρρίπτει ευθύνες στη Red Eléctrica. Ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου, Μάριο Ρουίθ-Τάγκλε, είπε η ευθύνη για τον μετριασμό των φαινομένων τάσης δεν βαρύνει ούτε «τη διανομή ούτε την παραγωγή», αλλά τον μοναδικό και αποκλειστικό διαχειριστή του δικτύου.
Η έρευνα του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Entso-E) εντόπισε «δύο περιόδους διακυμάνσεων ισχύος και συχνότητας» στην Ευρώπη μισή ώρα πριν από τη διακοπή ρεύματος και, πιο πρόσφατα, ανέδειξε δύο βασικά ερωτήματα: «γιατί οι μονάδες παραγωγής αποσυνδέθηκαν από το σύστημα» και «γιατί τα σχέδια άμυνας του συστήματος απέτυχαν να σταματήσουν τη διαδικασία που οδήγησε στην πλήρη διακοπή ρεύματος της Ιβηρικής Χερσονήσου».
Νέο μπλακ άουτ αυτή τη φορά στο τηλεφωνικό δίκτυο συνέβη στην Ισπανία, λίγες μόλις εβδομάδες μετά τις μεγάλες διακοπές ρεύματος που προκάλεσαν χάος και σοβαρές οικονομικές ζημιές στη χώρα.
Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης σε αρκετές περιφέρειες αναγκάστηκαν να δώσουν εναλλακτικούς αριθμούς, καθώς αναβαθμίσεις στο δίκτυο της Telefonica φαίνεται να προκάλεσαν τη βλάβη.
Σύμφωνα με αναφορές, τα σταθερά τηλέφωνα επηρεάστηκαν περισσότερο.
Πολλοί χρήστες του Διαδικτύου φαίνεται να έχουν επίσης επηρεαστεί από προβλήματα, ωστόσο δεν είναι σαφές εάν συνδέονται με τα έργα της Telefonica. Πελάτες των Movistar και O2, δύο εταιρειών Telefonica, ανέφεραν ότι οι οπτικές ίνες ήταν εκτός λειτουργίας.
Το Υπουργείο Ασφάλειας είπε ότι γύρω στις 4 το πρωί τοπική ώρα, οι χειριστές των τηλεφωνικών κέντρων έκτακτης ανάγκης παρατήρησαν “προβλήματα με ορισμένες από τις κλήσεις που εισέρχονταν”.
Περιφέρειες όπως η Αραγωνία, η Εξτρεμαδούρα, η Χώρα των Βάσκων και η Βαλένθια επηρεάστηκαν, με τις αρχές να προειδοποιούν ότι η γραμμή έκτακτης ανάγκης 112 δεν είναι διαθέσιμη.
Το τηλεφωνικό κέντρο 112 της κοινότητας της Βαλένθια ανέφερε αρχικά τη διακοπή, με το ζήτημα να επηρεάζει τώρα τη Χώρα των Βάσκων, την Ανδαλουσία, την Εξτρεμαδούρα και την Αραγονία.
Τα ακριβή αίτια της καταστροφικής διακοπής δεν έχουν ακόμη διευκρινιστεί, ενώ συνεχίζονται οι εργασίες για την αποκατάσταση της κανονικής λειτουργίας.
Ο Ισπανός πρωθυπουργός, στην τρίτη του εμφάνιση κατά τη διάρκεια του μπλακ άουτ που παρέλυσε χθες την Ιβηρική Χερσόνησο, απέκλεισε τον ενδεχόμενο η διακοπή ηλεκτροδότησης να προήλθε από υπερβολική παραγωγή και εισροή στο σύστημα, ενέργειας που προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές.
Όπως δήλωσε, η κυβέρνηση συγκρότησε επιτροπή διερεύνησης και το Ανώτατο Δικαστήριο επίσης ανακοίνωσε την εκκίνηση έρευνας, με σκοπό να εξακριβωθούν τα ακριβή αίτια του μπλακάουτ.
«Θα ληφθούν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλιστεί ότι αυτό δεν θα συμβεί ξανά», δήλωσε ο Πέδρο Σάντσεθ σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε, σημειώνοντας ότι θα θέσει «προ των ευθυνών τους» τους «ιδιωτικούς φορείς εκμετάλλευσης» στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας.
Της επιτροπής διερεύνησης θα ηγηθεί το υπουργείο Οικολογικής Μετάβασης, τόνισε ο πρωθυπουργός.
Ο Σάντσεθ απέκλεισε το ενδεχόμενο πλεονάζουσα ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές να προκάλεσε το μπλακάουτ.
Ο ίδιος τόνισε ότι τεχνικοί προσπαθούν ακόμη να βρουν τα ακριβή αίτια της κατάρρευσης του δικτύου και τα αποτελέσματα των ερευνών τους θα χρησιμοποιηθούν για την ενίσχυση του συστήματος.
“Το μπλακ άουτ δεν συνδέεται με έλλειψη πυρηνικής ενέργειας”
Ο Ισπανός πρωθυπουργός αντέκρουσε το επιχείρημα που διατυπώθηκε ότι το μπλακάουτ συνδέεται με έλλειψη πυρηνικής ενέργειας στην Ισπανία, απορρίπτοντας τις επικρίσεις που προήλθαν κυρίως από το ακροδεξιό κόμμα Vox.
Με το χθεσινό μπλακάουτ οι πυρηνικοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής «αποσυνδέθηκαν» από το ισπανικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας, όπως και άλλες πηγές ηλεκτρικής ενέργειας, επομένως «η παραγωγή πυρηνικής ενέργειας δεν ήταν πλέον ισχυρή», τόνισε ο Σοσιαλιστής πρωθυπουργός σε συνέντευξη Τύπου.
«Όσοι συνδέουν αυτό το περιστατικό με έλλειψη πυρηνικής ενέργειας είτε ψεύδονται εν γνώσει τους, είτε δείχνουν την άγνοια τους», επέμεινε.
Το ισπανικό Συμβούλιο Πυρηνικής Ασφάλειας (CSN) ανακοίνωσε χθες ότι από το κολοσσιαίο μπλακάουτ οι αντιδραστήρες των πυρηνικών σταθμών (Almaraz II, Ascó I και II, Vandellós II) έκλεισαν αυτόματα -σύμφωνα με τον σχεδιασμό τους,- με το CSN να διαβεβαιώνει ότι «το συμβάν δεν είχε καμία επίπτωση στους εργαζόμενους, το κοινό ή το περιβάλλον».
Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, η διαδικασία επαναλειτουργίας των πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, συνεχίζεται, με τη σύνδεσή τους με το ισπανικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας να αναμένεται στη διάρκεια της ημέρας.
Αυτό καταδεικνύει ότι «με μεγαλύτερη εξάρτηση από την πυρηνική ενέργεια, η αποκατάσταση δεν θα ήταν τόσο γρήγορη όσο αυτή που είδαμε», δήλωσε ο πρωθυπουργός.
«Οι πυρηνικοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής, αντί για λύση, αποτελούν πρόβλημα» επειδή «χρειάστηκε να ανακατευθύνουμε μεγάλες ποσότητες ενέργειας σε αυτούς για να διατηρήσουμε τους αντιδραστήρες τους σταθερούς», συνέχισε.
“Δεν ανιχνεύθηκε διείσδυση”
Σημειώνεται πάντως ότι η προκαταρκτική εκτίμηση για τα αίτια του μπλακ άουτ που έπληξε την Ισπανία και την Πορτογαλία έχει αποκλείσει την κυβερνοεπίθεση.
Όπως ανακοίνωσε η διαχειρίστρια εταιρεία του ισπανικού ηλεκτρικού δικτύου REE, δεν ανιχνεύθηκε «καμία διείσδυση» στα συστήματα ελέγχου.
«Με βάση τις αναλύσεις που μπορέσαμε να πραγματοποιήσουμε μέχρι στιγμής, έχουμε αποκλείσει κάποιο επεισόδιο κυβερνοασφάλειας στις εγκαταστάσεις του ηλεκτρικού δικτύου», διαβεβαίωσε κατά την διάρκεια συνέντευξης Τύπου ο διευθυντής Επιχειρήσεων Συστήματος της REE, Εδουάρδο Πριέτο.
Επεσήμανε, δε, ότι το ηλεκτρικό σύστημα είναι πλέον σταθερό και λειτουργεί κανονικά.
Αλλά και η κυβέρνηση της Πορτογαλίας απέκλεισε νωρίτερα το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης. «Στην Πορτογαλία, δεν έχουμε καμία πληροφορία περί κυβερνοεπίθεσης ή εχθρικής ενέργειας μέχρι στιγμής. Αυτό είναι η προκαταρκτική εκτίμηση διαφόρων υπηρεσιών», ήταν η δήλωση του υπουργού Προεδρίας του Υπουργικού Συμβουλίου και εκπροσώπου της κυβέρνησης Αντόνιο Λεϊτάο Αμάρο.
Ο ίδιος μιλώντας στο CNN Portugal ανέφερε ότι «επρόκειτο για πρόβλημα στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας», το οποίο εντοπίσθηκε στην Ισπανία.
Παράλληλα, το Ανώτατο Δικαστήριο της Ισπανίας ανακοίνωσε σήμερα ότι θα ξεκινήσει δική του έρευνα για το μπλακάουτ για να διαπιστωθεί αν μια κυβερνοεπίθεση εναντίον ισπανικών κρίσιμων υποδομών μπορεί να προκάλεσε τη μαζική διακοπή ηλεκτροδρότησης.
Αν αποδειχθεί ότι πρόκειται για κυβερνοεπίθεση, ο δικαστής Χόρχε Καλάμα θα διερευνήσει την υπόθεση ως έγκλημα τρομοκρατίας, σύμφωνα με δικαστικό έγγραφο.
Ολικό μπλακ άουτ επικρατεί στην Ισπανία και την Πορτογαλία, μετά από κατάρρευση που υπέστη το ηλεκτρικό δίκτυο. Σκηνές χάους και πολύωρης ταλαιπωρίας. Θα χρειαστούν ώρες για την πλήρη ανάκτηση της παροχής ενέργειας.
Η Ισπανία και η Πορτογαλία επλήγησαν από εκτεταμένη διακοπή ρεύματος τη Δευτέρα, αφήνοντας εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς ηλεκτροδότηση. Ο ισπανικός διαχειριστής του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας Red Eléctrica δηλώνει ότι συνεργάζεται με τις εταιρείες ενέργειας για την αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης. Άγνωστες παραμένουν μέχρι στιγμής οι αιτίες που οδήγησαν στο μπλακ άουτ.
Ο επικεφαλής λειτουργίας του ισπανικού δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας (Red Eléctrica) τόνισε ότι ποτέ στην ιστορία της χώρας δεν είχε υπάρξει τόσο εκτεταμένη διακοπή ρεύματος όπως αυτή
Αποτέλεσμα της κατάστασης που έχει διαμορφωθεί από τη διακοπή της ηλεκτροδότησης είναι να επικρατεί κυκλοφοριακό κομφούζιο στους δρόμους. Επίσης, έχουν επηρεαστεί οι μεταφορές με μεγάλα αεροδρόμια να έχουν παραλύσει και εκκενώνονται τμήματα του δικτύου μετρό. Ερευνάται το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης. Σύμφωνα με πληροφορίες θα χρειαστούν ώρες για την πλήρη ανάκτηση της παροχής ρεύματος.
Τμήματα της Γαλλίας έχασαν προσωρινά την ηλεκτροδότηση μετά τις διακοπές στην Ισπανία και την Πορτογαλία.
Όλες οι εξελίξεις στο in:
Σημαντικές εξελίξεις
Κατάστασης έκτακτης ανάγκης στους πυρηνικούς σταθμούς της Ισπανίας
Τι γνωρίζουμε έως τώρα
Θα χρειαστούν ώρες για την αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης
Συνεδριάζει εκτάκτως το Υπουργικό Συμβούλιο
Βοήθεια από τη Γαλλία
Ο γαλλικός διαχειριστής συστήματος μεταφοράς ενέργειας (RTE) συμβάλλει στον εφοδιασμό ηλεκτρικής ενέργεια στην Ισπανία, σύμφωνα με ανακοίνωση που εξέδωσε.
Λέει ότι έχει ήδη επανατροφοδοτήσει με 700 MW και θα αυξήσει τη βοήθεια μόλις το δίκτυο της Ιβηρικής μπορέσει να τη δεχτεί.
Δεν υπάρχει επί του παρόντος καμία επίπτωση στη Γαλλία, αναφέρει η εταιρεία, προσθέτοντας ότι έχει αποκατασταθεί το ρεύμα σε σπίτια στη Χώρα των Βάσκων που έμειναν χωρίς ρεύμα νωρίτερα σήμερα.
Στο MEGA και στην εκπομπή LIVE NEWS Έλληνας κάτοικος από την Βαλένθια
Ο Στέφανος Ανδρεαδάκης, ο οποίος μένει στη Βαλένθια, μίλησε στο MEGA και την εκπομπή LIVE NEWS για την κατάσταση που επικρατεί.
«Δεν είχαμε ούτε ρεύμα ούτε νερό από τις 12. Έχουν εγκλωβιστεί άνθρωποι στα ασανσέρ. Δεν έχει καμία πολυκατοικία ρεύμα. Ένα μέρος από τα τηλέφωνα έχει αποκατασταθεί και λειτουργεί και ένα φανάρι. Θα χρειαστεί 6-10 ώρες για να φτιαχτεί».
«Δεν υπάρχουν ενδείξεις για κυβερνοεπίθεση»
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, πρώην πρωθυπουργός της Πορτογαλίας επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται σε επαφή με τους πρωθυπουργούς της Ισπανίας και της Πορτογαλίας σχετικά με τη διακοπή ρεύματος που πλήττει τις χώρες.
«Οι διαχειριστές του δικτύου και στις δύο χώρες εργάζονται για την εξεύρεση της αιτίας και για την αποκατάσταση της παροχής ηλεκτρικής ενέργειας», λέει.
Και προσθέτει: «Δεν υπάρχουν ενδείξεις για κυβερνοεπίθεση».
Επανέρχεται το ρεύμα σε περιοχές της Ισπανίας
Ενημέρωση της εταιρείας ηλεκτρισμού της Ισπανίας (Red Electrica) αναφέρει ότι η τάση έχει αποκατασταθεί σε ορισμένους υποσταθμούς σε περιοχές στα βόρεια, νότια και δυτικά της χώρας.
«Συνεχίζουμε να εργαζόμαστε με όλα τα μέσα για να επιτύχουμε την αποκατάσταση της παροχής το συντομότερο δυνατό σε ολόκληρη την επικράτεια», αναφέρει η Red Electrica.
Σήμερα η αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης λέει ο πρωθυπουργός της Πορτογαλίας
Αισιόδοξος για το τεράστιο πρόβλημα στη χώρα του εμφανίστηκε ο πρωθυπουργός της Πορτογαλίας Λουίς Μοντενέγρο που δήλωσε ότι περιμένει ότι η αποκατάσταση να γίνει σήμερα καθώς θα μπουν στο σύστημα ο σταθμός ενέργειας στο φράγμα Castelo de Bode και ο σταθμός Tapada do Outeiro.
Ο ίδιος είπε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για κυβερνοεπίθεση και ότι το πρόβλημα προέρχεται από την Ισπανία.
Χωρίς τρένα η Ισπανία
Ο ισπανικός κρατικός διαχειριστής σιδηροδρόμων (Adif) κάλεσε τους επιβάτες να μην προσέλθουν στους σιδηροδρομικούς σταθμούς και να μην επιχειρήσουν να ταξιδέψουν, καθώς τα σιδηροδρομικά δρομολόγια έχουν ανασταλεί.
Σταδιακή αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης στη Μάλαγα
Λίγα λεπτά μετά τις 17.00, το ηλεκτρικό ρεύμα επιστρέφει σε διάφορα σημεία της Μάλαγα και άλλων δήμων της επαρχίας,
Ενώ η κανονικότητα αποκαθίσταται σε όλη την επικράτεια, η τοπική αστυνομία παραμένει σε επιφυλακή. Ειδικά στο ιστορικό κέντρο και σε άλλα σημεία της πόλης έχουν αναπτυχθεί δυνάμεις για την αποτροπή λεηλασιών και τη διασφάλιση της ασφάλειας των εμπορικών καταστημάτων.
Η Μαδρίτη χωρίς φωτεινούς σηματοδότες
Τηλεφωνική επικοινωνία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν με τον Πέδρο Σάντσεθ
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε σε ανάρτησή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι μίλησε με τον Ισπανό πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ σήμερα το απόγευμα για τη διακοπή της ηλεκτροδότησης που πλήττει την ιβηρική χερσόνησο.
Είπε ότι η Επιτροπή βοηθά με την παρακολούθηση της κατάστασης, με τις εθνικές και ευρωπαϊκές αρχές και την Ομάδα Συντονισμού για την Ηλεκτρική Ενέργεια.
«Θα συντονίσουμε τις προσπάθειες και θα ανταλλάξουμε πληροφορίες για να βοηθήσουμε στην αποκατάσταση του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας και συμφωνήσαμε να παραμείνουμε σε στενή επαφή», πρόσθεσε.
Η αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης σε όλη την Πορτογαλία «θα μπορούσε να διαρκέσει έως και μία εβδομάδα»
Σύμφωνα με την πορτογαλική εταιρεία ηλεκτρισμού REN «λόγω της πολυπλοκότητας του φαινομένου και της ανάγκης εξισορρόπησης των ροών ηλεκτρικής ενέργειας διεθνώς, εκτιμάται ότι η πλήρης ομαλοποίηση του δικτύου θα μπορούσε να διαρκέσει έως και μία εβδομάδα».
Νωρίτερα, ο επικεφαλής του ηλεκτρικού δικτύου της Ισπανίας δήλωσε ότι η αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης θα μπορούσε να διαρκέσει μεταξύ έξι και 10 ωρών.
Η Πορτογαλία επιρρίπτει την ευθύνη για τη διακοπή ρεύματος σε «βλάβη στο ηλεκτρικό δίκτυο της Ισπανίας»
Ακούμε τώρα από τον διαχειριστή του δικτύου της Πορτογαλίας, REN, να λέει ότι οι διακοπές στην ηλεκτροδότηση της χώρας ήταν αποτέλεσμα «βλάβης στο ισπανικό δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας».
Λένε ότι αυτό σχετίζεται με ένα «σπάνιο ατμοσφαιρικό φαινόμενο», αλλά δεν διευκρινίζουν τι σημαίνει αυτό.
Η Ισπανία δεν έχει ακόμη απαντήσει στον ισχυρισμό.
Καμία απόδειξη εσκεμμένης ενέργειας
Δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι η διακοπή προκλήθηκε από εσκεμμένη ενέργεια, λέει η αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Teresa Ribera. Δήλωσε στο ισπανικό ραδιόφωνο 5 ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις σε αυτό το στάδιο ότι η διακοπή λειτουργίας είναι αποτέλεσμα εσκεμμένης πράξης, όπως σαμποτάζ ή κυβερνοεπίθεση.
Χάος επικρατεί στη Μαδρίτη
Τα ΑΤΜ εξακολουθούν να είναι εκτός λειτουργίας και οι αστυνομικοί ρυθμίζουν την κυκλοφορία, καθώς οι φωτεινοί σηματοδότες παραμένουν σβηστοί.
Καταστήματα κλείνουν ενώ κάποια επιτρέπουν στον κόσμο να περιηγηθεί στο σκοτάδι. Τα ξενοδοχεία έχουν κρατήσει τις πόρτες τους ανοιχτές στα σκοτεινά λόμπι τους, καθώς οι τουρίστες συνεχίζουν να καταφθάνουν από όλη την πόλη.
Κατάστασης έκτακτης ανάγκης στους πυρηνικούς σταθμούς της Ισπανίας
Οι φορείς εκμετάλλευσης των πυρηνικών σταθμών της Ισπανίας ενημέρωσαν το Συμβούλιο Πυρηνικής Ασφάλειας (CSN) για την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης λόγω της απώλειας της εξωτερικής παροχής ενέργειας.
Αντιμετωπίζοντας αυτή την απρόβλεπτη κατάσταση (απώλεια εξωτερικής παροχής ηλεκτρικής ενέργειας σε ολόκληρο το πυρηνικό πάρκο) οι αντιδραστήρες στους σταθμούς που βρίσκονταν σε λειτουργία (Almaraz II, Ascó I και II, Vandellós II) έκλεισαν αυτόματα -σύμφωνα με το πρωτόκολλο ασφαλείας- και οι γεννήτριες πετρελαίου ξεκίνησαν και διατηρούν τους σταθμούς σε ασφαλή κατάσταση.
Τι γνωρίζουμε έως τώρα
Περισσότερες από δύο ώρες έχουν περάσει από το μαζικό μπλακ άουτ στην Ισπανία και την Πορτογαλία.
Σε ορισμένες περιοχές, τα τρένα έχουν εκκενωθεί, τα φανάρια δεν λειτουργούν ενώ τα καταστήματα και τα εστιατόρια έχουν βυθιστεί στο σκοτάδι.
Τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα συνδεσιμότητας στην Ισπανία Το διαδίκτυο επίσης.
Το μετρό της Μαδρίτης βρίσκεται εκτός λειτουργίας.
Ο ισπανικός διαχειριστής δικτύου Red Electrica λέει ότι συνεργάζεται με τις περιφερειακές εταιρείες ενέργειας για την αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης. Πληροφορίες αναφέρουν πως θα χρειαστούν 6 με 10 ώρες για την αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης.
Συνεδριάζει εκτάκτως το Υπουργικό Συμβούλιο στην Ισπανία, υπό τον Πέδρο Σάντσεθ στα γραφεία της διαχειρίστριας του δικτύου Red Eléctrica
Στη Μαδρίτη ο δήμαρχος Χοσέ Λουίς Μαρτίνεζ-Αλμέιδα κάλεσε τους κατοίκους να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους.
Στην Πορτογαλία, η αεροπορική εταιρεία TAP Air κάλεσε τους επιβάτες της να μην κινηθούν προς τα αεροδρόμια μέχρι νεωτέρας.
Μεγάλα προβλήματα και στην Πορτογαλία
Η πορτογαλική εφημερίδα Público αναφέρει ότι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα βρίσκεται σε επαφή με τους πρωθυπουργούς της Ισπανίας και της Πορτογαλίας για το μπλακ άουτ που πλήττει την Ιβηρική χερσόνησο, σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές της εφημερίδας.
Στην Πορτογαλία, επίσημες πηγές δήλωσαν στα εγχώρια μέσα ενημέρωσης ότι η διακοπή ήταν σε όλη την χώρα. Η αστυνομία της Πορτογαλίας δήλωσε ότι τα φανάρια και ο φωτισμός των δρόμων κινδυνεύουν να σταματήσουν να λειτουργούν.
Θα χρειαστούν ώρες για την αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης
Ισπανικά μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν δηλώσεις ενός ανώτερου διευθυντή του ισπανικού διαχειριστή δικτύου Red Eléctrica, ο οποίος αναφέρει ότι μπορεί να χρειαστούν «έξι με δέκα» ώρες για την αποκατάσταση της ενέργειας σε ολόκληρη τη χώρα ενώ κάνει λόγο για ένα πρωτοφανές περιστατικό.
Ο Eduardo Prieto, διευθυντής επιχειρήσεων της Red Eléctrica, αρνήθηκε να σχολιάσει τα αίτια της διακοπής.
Η στιγμή που πέφτει το ρεύμα σε τηλεοπτικό σταθμό
Η μαζική διακοπή ρεύματος αποτυπώθηκε ζωντανά στις οθόνες, καθώς κατά τη διάρκεια εκπομπής στο στούντιο του τηλεοπτικού σταθμού laSexta, τα φώτα έσβησαν ξαφνικά, αναγκάζοντας τους παρουσιαστές να συνεχίσουν την εκπομπή σχεδόν στο σκοτάδι.
Συνεδριάζει εκτάκτως το Υπουργικό Συμβούλιο
Συνεδριάζει εκτάκτως το Υπουργικό Συμβούλιο στην Ισπανία, υπό τον Πέδρο Σάντσεθ στα γραφεία της διαχειρίστριας του δικτύου Red Eléctrica, μετά το ολικό μπλακ άουτ σε Ισπανία και Πορτογαλία.
Στόχος της κυβέρνησης είναι να συντονίσει τη δράση της στο γενικευμένο μπλακ άουτ. Στο υπουργικό συμβούλιο μετέχουν οι δύο αντιπρόεδροι της κυβέρνησης αλλά και ο υπουργός Μεταφορών.
Αντίστοιχες συνεδριάσεις πραγματοποιούνται σε περιφερειακό επίπεδο.
H Ισπανία αντιμετωπίζει μια αυξανόμενη κρίση προσιτής στέγασης, με αποτέλεσμα οι άνθρωποι να μένουν σε τροχόσπιτα, ιδίως σε τουριστικές περιοχές όπως στη Μαγιόρκα. Η κυβέρνηση πρότεινε νέα μέτρα που περιορίζουν τους ξένους αγοραστές. Αλλά οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτά αδυνατούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά την έλλειψη ή να μειώσουν το κόστος στέγασης.
Στην Ισπανία συμβαίνει κάτι παρόμοιο με το φαινόμενο που εκδηλώθηκε τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα: Στην προσπάθεια προσέλκυσης ξένων αγοραστών-επενδυτών στο real estate, με τη θέσπιση διευκολυντικών νόμων, οι τιμές στα ενοίκια και στην αγορά σπιτιού εκτοξεύονται κατακόρυφα και δυσανάλογα με την αγοραστική δύναμη του μέσου μισθωτού.
Στις 13 Ιανουαρίου, ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ανακοίνωσε μια πρόταση για επιβολή φόρου 100% σε κατοικίες που αγοράζονται από πολίτες τρίτων χωρών που δεν διαμένουν στην Ισπανία, καθώς και αύξηση των φόρων στις βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Μια εβδομάδα αργότερα, προχώρησε σε ένα ακόμα πιο ακραίο μέτρο: Πρότεινε την πλήρη απαγόρευση της αγοράς ακινήτων από υπηκόους τρίτων χωρών που δεν είναι κάτοικοι της ΕΕ. Τα πιθανά μέτρα θα επηρέαζαν, για παράδειγμα, πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου ή των ΗΠΑ που επιθυμούν να αγοράσουν εξοχικό σπίτι στην Ισπανία.
Οι προτάσεις αυτές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η αγορά κατοικίας της Ισπανίας δέχεται έντονες πιέσεις σε ορισμένες περιοχές. Ενώ η οικονομία αναπτύσσεται και η ανεργία μειώνεται, η ζήτηση για κατοικίες αυξάνεται, ιδίως σε πόλεις όπως η Μαδρίτη και η Βαρκελώνη.
Οι δυνητικοί αγοραστές και ενοικιαστές αντιμετωπίζουν σοβαρή έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών, και όσες είναι διαθέσιμες είναι συχνά σε τιμές απρόσιτες για τους μέσους μισθούς. Στις δημοφιλείς παραθαλάσσιες περιοχές, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις και οι δεύτερες κατοικίες ανεβάζουν επίσης τις τιμές και εκτοπίζουν τους ντόπιους από την αγορά.
Ωστόσο, η βασική αιτία της κρίσης της προσιτής στέγασης δεν είναι οι ξένοι αγοραστές αλλά η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών. Το κλειδί για την επίλυση αυτού του ζητήματος έγκειται στην τόνωση της οικοδομής, η οποία είναι υποτονική από τότε που έσκασε η φούσκα των ακινήτων το 2008, γράφει το site The Conversation.
Στασιμότητα στις κατασκευές από το 2009
Η στεγαστική έκρηξη της Ισπανίας ξεκίνησε τη δεκαετία του 1960, με τη σημαντικότερη ανάπτυξη να σημειώνεται τη δεκαετία του 2000. Σήμερα, περίπου το 95% του αποθέματος κατοικιών της χώρας κατασκευάστηκε πριν από το 2009 και περίπου το 22% αυτών των κατοικιών κατασκευάστηκαν μεταξύ 2000 και 2009.
Ωστόσο, μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, οι νέες κατασκευές έχουν επιβραδυνθεί σημαντικά λόγω της περιορισμένης γης σε προνομιούχες περιοχές, των γραφειοκρατικών καθυστερήσεων, της έλλειψης εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού και της περιορισμένης πρόσβασης σε χρηματοδότηση για τους μικρούς και μεσαίους κατασκευαστές.
Μόνο το 5% του αποθέματος κατοικιών της Ισπανίας έχει κατασκευαστεί τα τελευταία 15 χρόνια.
Μια έκθεση της Τράπεζας της Ισπανίας εκτιμά ότι μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους η χώρα θα αντιμετωπίσει έλλειμμα στέγασης περίπου 600.000 μονάδων.
Ο αντίκτυπος του τουρισμού
Η κρίση οικονομικής προσιτότητας της στέγασης έχει επίσης προκαλέσει διαμαρτυρίες για τον υπερτουρισμό.
Οι ντόπιοι στις πόλεις και στις περιοχές με μεγάλη τουριστική κίνηση αισθάνονται ότι εκδιώκονται από τους τουρίστες, με τις γειτονιές να καταλαμβάνονται από βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Ωστόσο, η οικονομία της Ισπανίας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό και τις ξένες επενδύσεις, και πολλές δεύτερες κατοικίες ανήκουν επίσης σε Ισπανούς ή άλλους Ευρωπαίους.
Οι αγοραστές εκτός ΕΕ αντιπροσωπεύουν ένα μικρό μέρος της συνολικής αγοράς, και ενώ μπορεί να έχουν αντίκτυπο σε ορισμένες περιοχές, όπως η Βαρκελώνη και η Μαδρίτη, η επιρροή τους στην εθνική προσιτότητα της κατοικίας είναι περιορισμένη.
EPA/CATI CLADERA
Η ζήτηση ξεπερνά την προσφορά
Η πραγματική λύση στα προβλήματα της Ισπανίας όσον αφορά την οικονομική προσιτότητα των κατοικιών έγκειται στην αύξηση της προσφοράς και όχι στην επιβολή φόρων ή απαγορεύσεων στους ξένους αγοραστές.
Η κυβέρνηση καλά θα κάνει να επικεντρωθεί σε πολιτικές που στηρίζουν τις νέες κατασκευές, γράφει το Covversation. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει τον εξορθολογισμό των νόμων περί ζωνών, την παροχή κινήτρων στους κατασκευαστές και τη βελτίωση των υποδομών ώστε να γίνουν περισσότερες περιοχές κατάλληλες για ανάπτυξη. Η επιτάχυνση της διαδικασίας έγκρισης αδειών θα είχε πολύ πιο σημαντική επίδραση στην οικονομική προσιτότητα από ό,τι η στόχευση των ξένων επενδυτών.
Σε κάθε περίπτωση, δεν είναι σαφές αν τα προτεινόμενα αυτά μέτρα θα γίνουν νόμος. Προτάσεις όπως αυτές γίνονται συχνά πρωτοσέλιδα, αλλά μπορεί να μην υλοποιηθούν ή να καταλήξουν να τροποποιηθούν σημαντικά πριν περάσουν σε νόμο.
Σε τροχόσπιτα στην Μαγιόρκα
Στον εξαιρετικά δημοφιλή τουριστικό προορισμό της Μαγιόρκας, όπου οι άνθρωποι αναγκάζονται να νοικιάζουν ή να αγοράζουν τροχόσπιτα εξαιτίας των «άπιαστων» ενοικίων αλλά και των τιμών αγοράς σπιτιού, η τοπική κυβέρνηση λέει και πάλι όχι στους περιορισμούς στις πωλήσεις κατοικιών σε ξένους αγοραστές, όπως έγραψε η τοπική εφημερίδα Majorca Daily Bulletin.
Μια κοινοβουλευτική πρόταση που υποβλήθηκε την περασμένη Τρίτη από τον συνασπισμό σοσιαλιστών και μετριοπαθών αριστερών, του κόμματος Més per Menorca, που απαιτούσε έως και δεκαπέντε χρόνια διαμονής πριν από την αγορά κατοικίας στις Βαλεαρίδες δεν ήταν ποτέ πιθανό να ευδοκιμήσει και δεν ευδοκίμησε.
Προτάθηκε από τον επικεφαλής του κόμματος, Γιοζέπ Καστέλς, και υποστήριξε ότι η «εξαιρετικά υψηλή» ζήτηση για δεύτερη κατοικία από αλλοδαπούς με υψηλό εισόδημα ανεβάζει τις τιμές, με αποτέλεσμα να υπάρχει έλλειψη στέγης για τις οικογένειες στις Βαλεαρίδες.
Ο Καστέλς επέμεινε ότι η πρόταση επιδιώκει να δοθεί προτεραιότητα στους ντόπιους στις πωλήσεις κατοικιών και ρώτησε την Πρόεδρο των Βαλεαρίδων Νήσων, Μάργκα Προχένς, αν συμφωνεί ότι οι κάτοικοι πρέπει να έχουν προτεραιότητα.
Η πρόεδρος απάντησε: «Ήρθε πράγματι η ώρα να σκεφτούμε για τη στέγαση των κατοίκων των Βαλεαρίδων – οικογενειών, νέων, μεσαίου εισοδήματος και εργαζομένων – μετά από οκτώ χρόνια αριστερής κυβέρνησης, κατά τη διάρκεια των οποίων χτίστηκαν περισσότερες πολυτελείς κατοικίες και για περισσότερους ξένους αγοραστές από ποτέ».
Εξέφρασε την υποστήριξή της στο να δοθεί «απόλυτη προτεραιότητα στους κατοίκους» στη στέγαση και τόνισε τις κυβερνητικές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της έκτακτης ανάγκης στέγασης. Μία από αυτές είναι το διάταγμα για τα στρατηγικά οικιστικά σχέδια, που απαιτεί την απόδειξη κατοικίας τουλάχιστον πέντε ετών (σε συγκεκριμένο δήμο) για την πρόσβαση σε κοινωνική κατοικία ή σε κατοικία περιορισμένης τιμής.
Η Προχένς επεσήμανε ότι αυτή η ελάχιστη πενταετής περίοδος μπορεί να παραταθεί από τα δημαρχεία, δίνοντας τα παραδείγματα των δήμων Εσπόρλες και Κάλβια, όπου είναι επτά χρόνια, και στο Σενσέλες, όπου είναι δέκα χρόνια.
Η κυβέρνηση των Βαλεαρίδων, σημείωσε, έχει την εξουσία να δίνει προτεραιότητα στην πρόσβαση των κατοίκων σε δημόσια και οικονομικά προσιτά προγράμματα στέγασης. «Αλλά δεν μπορούμε να λέμε στις οικογένειες των Βαλεαρίδων σε ποιον να πουλήσουν τα σπίτια τους», όπως τόνισε.
EPA/CATI CLADERA
Η ακρο-δεξιά κυβέρνηση στις Βαλεαρίδες Νήσους
Σε συνέχεια των σχολίων της Προέδρου Προχένς, που κατηγορούσε την οκταετία «αριστερής» διακυβέρνησης, ας θυμηθούμε πως στις 28 Μαΐου 2023 πραγματοποιήθηκαν οι περιφερειακές εκλογές στις Βαλεαρίδες Νήσους, και μετά από οκτώ χρόνια κεντροαριστερής κυβέρνησης, το Λαϊκό Κόμμα (PP, EPP) έγινε το κόμμα με τις περισσότερες ψήφους στην περιοχή σχηματίζοντας ένα δεξιό υπουργικό συμβούλιο μειοψηφίας με την υποστήριξη του ριζοσπαστικού δεξιού κόμματος Vox (ECR).
